Nöbetçi Eczaneler
Türkiye Sigorta Birliği (TSB), Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) bazı fonlara ilişkin tasfiye kararlarının ardından Bireysel Emeklilik Sistemi’nden (BES) çıkış taleplerinde artış yaşandığı yönündeki haberler üzerine açıklama yaptı.
Birlik, BES’te herhangi bir sistemik sorun veya likidite problemi bulunmadığını belirtirken, piyasalarda yaşanan dalgalanmaların emeklilik yatırım fonları üzerindeki etkilerinin yakından takip edildiğini vurguladı.
Tasfiye edilen fonların büyük bölümü BES fonları değil
TSB, SPK tarafından tasfiye edilen fonlar içerisinde en büyük payın serbest fon türüne ait olduğuna dikkat çekti. Açıklamada, söz konusu serbest fonların BES fonları arasında yer almadığı belirtildi. Yatırım fonları ile emeklilik yatırım fonlarının hukuki ve operasyonel açıdan farklı yapılara sahip olduğu ifade edilerek, son dönemdeki fon tasfiyelerinin BES sistemiyle doğrudan ilişkilendirilmemesi gerektiği vurgulandı.
BES’te likidite sorunu yaşanmadı
Sermaye piyasalarındaki hareketliliğin fon değerlerinde günlük değişimlere yol açabileceğini belirten TSB, özellikle hisse ağırlıklı ve değişken fonlarda ilk aşamada değer kayıpları görülebildiğini aktardı. Birlik, yaşanan piyasa hareketlerine rağmen bugüne kadar emeklilik yatırım fonlarında herhangi bir likidite sorunu ortaya çıkmadığını bildirdi. Açıklamada BES’te sistemik bir sorun bulunmadığı ve piyasa dalgalanmalarının etkilerinin yakından takip edildiği kaydedildi.
BES ve OKS fon büyüklüğü 2,566 trilyon TL
Emeklilik Gözetim Merkezi’nin (EGM) verileri, BES ve Otomatik Katılım Sistemi’ndeki (OKS) toplam fon büyüklüğünde son dönemde yaşanan değişimi ortaya koydu. Buna göre 14 Eylül’de 2,613 trilyon TL olan BES ve OKS toplam fon büyüklüğü, 28 Eylül itibarıyla 2,566 trilyon TL seviyesine geriledi. Böylece yaklaşık iki haftalık dönemde toplam fon büyüklüğünde 47 milyar TL’lik düşüş kaydedildi.
BES’ten ayrılma taleplerinde yüzde 22 düşüş
TSB’nin sektör verileri, BES’ten çıkış taleplerinde artış yaşandığı yönündeki haberlerle farklı bir tablo ortaya koydu. 14-18 Eylül ile 21-25 Eylül dönemlerinin karşılaştırılmasına göre sisteme yeni girişlerde yüzde 4 düşüş yaşanırken, ayrılma talepleri yüzde 22 azaldı. Gerçekleşen çıkış işlemlerinde de yüzde 9’luk gerileme görüldü. Buna karşılık katılımcıların bilgi almak amacıyla emeklilik şirketlerine yaptığı başvurularda artış yaşandı. Şirketlere iletilen şikayetlerin ise yüzde 14 yükseldiği belirtildi.
BES’te denetim ve gözetim mekanizmaları devrede
TSB açıklamasında BES’in tabi olduğu denetim ve gözetim mekanizmalarına da dikkat çekildi. Sistemde emeklilik şirketi, portföy yönetim şirketi ve saklama kuruluşlarının görev ve sorumluluklarının birbirinden ayrıldığı belirtildi. BES’in Sermaye Piyasası Kurulu, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK), Takasbank ve Emeklilik Gözetim Merkezi’nin düzenleme, denetim, gözetim ve saklama mekanizmalarına tabi olduğu aktarıldı. EGM tarafından oluşturulan Fon Gözetim Platformu üzerinden fonların faaliyetleri, değerlemeleri ve işlemlerinin mevzuata uygunluğunun takip edildiği ifade edildi. Fon Performans Değerlendirme Sistemi aracılığıyla da fonların etkin şekilde yönetilip yönetilmediğinin performans açısından değerlendirildiği kaydedildi.
BES ve OKS’de katılımcı sayısı 18,3 milyona yaklaştı
EGM’nin 28 Eylül 2026 tarihli verilerine göre BES ve OKS’deki toplam katılımcı sayısı 18,3 milyona yaklaştı. Devlet katkısı dahil BES fon büyüklüğü 2,4 trilyon TL seviyesinde bulunurken, OKS fon büyüklüğü 164 milyar TL’yi aştı. İki sistemdeki toplam fon büyüklüğü ise 2,566 trilyon TL olarak kayıtlara geçti.
BES’te fon dağılımı yılda 12 kez değiştirilebiliyor
TSB, BES’in düzenli katkı payı ödemeleriyle zaman içerisinde birikim oluşturmayı amaçlayan uzun vadeli bir tasarruf sistemi olduğunu hatırlattı. Açıklamada, katılımcıların karar verirken kısa vadeli piyasa hareketlerinin yanı sıra sistemde kalma sürelerini, risk profillerini ve uzun vadeli finansal hedeflerini de dikkate almalarının önemine işaret edildi. Mevzuat kapsamında BES katılımcılarının fon dağılımlarını yılda 12 kez değiştirebildiği belirtilirken, yüzde 20 oranındaki devlet katkısının da uzun vadeli tasarrufu destekleyen bir teşvik olarak devam ettiği ifade edildi.