İstanbul’da aynı iş yerini 2005 yılından bu yana kullanan kiracı ile ev sahibi arasında yaşanan kira bedeli anlaşmazlığı Yargıtay’a taşındı. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 3 Mart 2026 tarihli kararında, kira tespitinde yalnızca 2018 yılında imzalanan son sözleşmenin esas alınmasını doğru bulmadı.
Yüksek Mahkeme, kiracının taşınmazı ilk kullanmaya başladığı tarihin ve sonraki sözleşmenin hangi amaçla yapıldığının da değerlendirilmesi gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararını bozdu.
22 bin liralık kira için 39 bin lira talep edildi
Dava konusu iş yeri 2005 yılında kiraya verildi ve aynı kiracı tarafından kullanılmaya devam edildi. Taraflar 2018 yılında yeni bir kira sözleşmesi imzaladı. 2021 yılında aylık kira bedeli 22 bin lira seviyesindeyken ev sahibi, bölgedeki benzer iş yerlerinin kira bedellerini gerekçe göstererek kiranın 39 bin liraya yükseltilmesini istedi. Bu talep üzerine açılan davada, 2018 tarihli sözleşmenin üzerinden henüz 5 yıl geçmemiş olması temel uyuşmazlık konusu haline geldi.
Yerel mahkeme ve istinaf ev sahibinin talebini reddetti
Davaya bakan sulh hukuk mahkemesi, 2018 yılında imzalanan sözleşmenin üzerinden 5 yıl geçmediği gerekçesiyle kira bedelinin hakkaniyete göre yeniden belirlenemeyeceğine karar verdi. Mahkeme, sözleşmede yer alan artış şartının uygulanması gerektiği sonucuna vardı. Ev sahibinin karara karşı yaptığı istinaf başvurusu da İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi tarafından reddedildi. Bunun üzerine dosya Yargıtay’ın incelemesine taşındı.
Yargıtay 2018 sözleşmesinin niteliğine dikkat çekti
Dosyayı inceleyen Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, yerel mahkemenin yalnızca son sözleşmenin tarihini esas almasını hatalı buldu. Kararda, kiracının taşınmazı 2005 yılından beri kullanıyor olmasının göz önünde bulundurulması gerektiği vurgulandı. Yargıtay, 2018 yılında imzalanan sözleşmenin yeni bir kira ilişkisi kurmak yerine mevcut kira ilişkisini yazılı hale getirmek amacıyla yapılmış olabileceğine işaret etti. Bu nedenle 2018 yılında belirlenen kira bedelinin o dönemin piyasa koşullarına uygun olup olmadığının araştırılması ve kira ilişkisinin başlangıç tarihinin de değerlendirmeye alınması gerektiği belirtildi.
Bilirkişi raporu kira bedelinin belirlenmesinde etkili olacak
Bozma kararının ardından dosyada bilirkişi incelemesi yapılacak. Hazırlanacak ek raporda, 2018 yılında belirlenen kira bedelinin o dönemin piyasa rayicine uygun olup olmadığı değerlendirilecek. Kira bedelinin piyasa koşullarına uygun olduğunun belirlenmesi halinde ilgili dönem için sözleşmedeki artış şartı ve yasal endeks artışı esas alınacak. Buna karşılık bedelin rayicin altında kaldığı ve yeni sözleşmenin mevcut kira ilişkisini sürdürmek amacıyla imzalandığı sonucuna ulaşılırsa 2005 yılındaki ilk kira başlangıcı dikkate alınarak hakkaniyete uygun kira bedeli belirlenebilecek. Yargıtay’ın bozma kararı, ev sahibinin talep ettiği 39 bin liralık kira bedelinin doğrudan kabul edildiği anlamına gelmiyor. Nihai tutar, bilirkişi incelemesi ve yasal koşullar doğrultusunda belirlenecek.
Beş yıllık kira süresi ortadan kalkmadı
Karar, kira tespitinde uygulanan 5 yıllık sürenin kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Önemli olan, yeni sözleşmenin mevcut kira ilişkisinin devamı mı yoksa yeni bir kira ilişkisi mi oluşturduğunun belirlenmesi. Yeni sözleşmede belirlenen bedelin imza tarihindeki piyasa rayicine uygun olması halinde 5 yıllık sürenin yeni sözleşme tarihinden başlayabileceği değerlendiriliyor. Bu süre dolmadan kira artışında ise sözleşmedeki hükümler ve yasal endeks sınırları önem taşıyor.
Eski sözleşmeler ve banka dekontları önem kazanıyor
Yargıtay’ın kararı, benzer kira uyuşmazlıklarında tarafların geçmişe ilişkin belgelerinin önemini bir kez daha ortaya koydu. Ev sahipleri açısından ilk kira sözleşmesi, kira ödemelerine ilişkin banka dekontları ve kira ilişkisinin geçmişini gösteren belgeler önem taşıyor. Kiracılar bakımından ise yeni sözleşmenin imzalandığı dönemde belirlenen kira bedelinin piyasa koşullarına uygun olduğunu ortaya koyan emsal veriler ve bilirkişi raporları uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek.

