Kader Diyemezsin

Türkiye’de her yıl yaz aylarının gelmesiyle birlikte iklim koşulları, insan faktörü ve arazi yapısı bir araya gelerek büyük orman yangınlarına zemin hazırlıyor. Akdeniz İklim Kuşağı’nda yer alan ülkemiz için orman yangınları maalesef ne tamamen engel olunabilecek ne de sadece “kader” deyip geçilebilecek bir durumdur. Orman yangınlarının arkasında hem insan kaynaklı hatalar ve ihmaller hem de doğal ve iklimsel faktörler yatmaktadır. Ancak veriler gösteriyor ki; anız yakma, piknik veya mangal ateşinin iyi söndürülmemesi ve doğaya atılan cam şişe parçaları gibi insan odaklı faktörler, yangınların çıkış nedenleri arasında %90 gibi ezici bir paya sahiptir. Bunun yanı sıra, bakımsız elektrik hatları özellikle rüzgarlı havalarda kıvılcım saçarak geniş çaplı yangınları başlatabilmektedir. Terör, arazi açma ve sabotaj gibi kötü niyetli eylemler de ne yazık ki ciğerlerimizin yanmasına sebep olmaktadır. Doğal nedenler tarafında ise aşırı sıcaklar, düşük nem, sert rüzgarlar/poyraz ve yıldırım düşmesi gibi faktörleri sıralayabiliriz. “Yangınlarla mücadele sadece söndürme uçaklarından ve helikopterlerden ibaret değildir; entegre bir kriz ve sürdürülebilir orman yönetimi gerektirir.” ALINMASI GEREKEN ÖNLEYICI TEDBIRLER Yangın felaketlerinin önüne geçebilmek için acilen hayata geçirilmesi gereken temel adımları şöyle sıralayabiliriz: Erişim Kısıtlamaları ve Denetim: Yaz aylarında yüksek risk taşıyan ormanlık alanlara girişlerin yasaklanması ve saha denetimlerinin sıklaştırılması. Elektrik Altyapısının Yenilenmesi: Orman içinden geçen elektrik iletim hatlarının periyodik bakımlarının titizlikle yapılması ve imkan dahilindeki bölgelerde hatların yeraltına alınması. Yeşil Biyolojik Bariyerler: Yerleşim yerlerine ve yerel altyapı tesislerine yakın bölgelerde yangına dirençli meşe, harnup (keçiboynuzu) ve zeytin gibi türlerden oluşan yeşil koruma koridorlarının kurulması. Teknolojik Erken Uyarı Sistemleri: İnsansız Hava Araçları (İHA), yapay zekâ destekli kamera sistemleri ve termal sensörler kullanılarak yangının çıktığı ilk anın tespit edilmesi. • • • • Gönüllü ve Yerel Halk Eğitimi: Yangın bölgesinde yaşayan köylülerin ve yerel halkın eğitilerek, profesyonel ekipler intikal edene kadar ilk müdahaleyi güvenli bir şekilde yapabilmelerinin sağlanması. Toplumsal Farkındalık Kampanyaları: Yangın sezonu öncesinde özellikle kırsal bölgelerde ve turizm alanlarında yoğun bilinçlendirme çalışmalarının yürütülmesi. ÖZETLE Orman yangınları, küresel iklim krizinin de etkisiyle gelecekte de kaçınılmaz bir tehdit olmaya devam edecektir. Ancak unutulmamalıdır ki; önleyici tedbirlere harcanan bütçe ve çaba, yangın söndürmeye harcanandan her zaman çok daha etkili ve hayat kurtarıcıdır.