Bakırlı Mustafa Efe (Saçlı Efe)

Henüz 16 yaşındayken dağa çıkarak zeybek olan Saçlı Efe, kısa sürede tecrübe kazandı ve Yatağanlı Hüseyin Efe’nin yanında Milli Mücadele saflarına katıldı. Hüseyin Efe’nin şehit olmasının ardından hem efesinin intikamını almak hem de vatanını işgalden kurtarmak için Yunan işgal kuvvetlerine karşı sayısız baskın düzenledi.

Koldereli Sarı Mehmet Efe’nin şehit düşmesinden sonra bölgedeki zeybeklerin önemli bir kısmı Saçlı Efe’nin etrafında toplandı. Böylece Manisa ve Akhisar çevresindeki direnişin en güçlü isimlerinden biri haline geldi. İşgal kuvvetlerine ağır kayıplar verdirirken, bölgede halka zarar veren eşkıya gruplarına karşı da mücadele ederek hem Türklerin hem de Rum sivillerin güvenliğini sağlamaya çalıştı.

5 Haziran 1919’da Akhisar’ın işgal edildiği günlerde Yunan kuvvetleri şehri yakmayı planladı. Durumu önceden haber alan Saçlı Efe, işgalcilere şu tarihi uyarıyı gönderdi:

“Şehirde duman görürsem, Rumlardan kimseyi sağ bırakmam!”

Bu kararlı tavır üzerine yerli Rumlar da Yunan komutanına baskı yapınca Akhisar’ın yakılması engellendi.

Daha sonra Kurmay Yüzbaşı Kemal Balıkesirli’nin kurduğu Soma Cephesi’ne katılarak düzenli ordunun emrine girdi ve Milli Mücadele’yi sonuna kadar sürdürdü.

Cumhuriyet’in ilanından sonra Harta’daki çiftliğine çekilen Saçlı Efe, şehit çocuklarına sahip çıktı; onların eğitimine, sünnetlerine ve düğünlerine destek oldu. Atatürk, yurt gezileri sırasında Harta’da kendisiyle iki kez görüşmüş; ayrıca kendisine İstiklal Madalyası, Atatürk ve İsmet İnönü imzalı bir berat ile 1928 yılında bir Fiat marka otomobil hediye edilmiştir.

27 Kasım 1980 tarihinde hayatını kaybeden Bakırlı Mustafa Efe (Saçlı Efe), askeri törenle son yolculuğuna uğurlanmıştır. Geride ise vatan sevgisi, cesareti ve Kuvâ-yi Milliye ruhunu yaşatan unutulmaz bir miras bırakmıştır.